Merkez sağ liderler, ülkenin 8 Şubat’taki seçimleri öncesinde aşırı milliyetçi adayı açıkça reddetmek için büyük çaba sarf ediyor.
ÇEVİRİ
Aitor Hernández-Morales
Lizbon — Aşırı milliyetçi Chega partisinin patlayıcı büyümesini durdurmak için Portekiz’in önde gelen muhafazakârları daha önce düşünülemez olanı yapıyor: cumhurbaşkanlığı için merkez sol adayı destekliyorlar.
Geçtiğimiz hafta, Portekiz’in önde gelen merkez sağ politikacıları, 8 Şubat’taki cumhurbaşkanlığı ikinci turunda Sosyalist Parti’nin eski genel sekreteri António José Seguro’yu açıkça desteklediler. Muhafazakârların bu desteği, Ocak ayındaki ilk tur oylamasında ikinci olan aşırı sağcı Chega lideri André Ventura’ya karşı toplu bir reddi ifade ediyor.
Mevcut anketler, Ventura’nın ikinci turu kazanma olasılığının gerçekçi olmadığını gösterse de Seguro’yu açıkça destekleyen muhafazakârlar, bunu merkez sağın demokratik değerlere bağlılığını vurgulamak için yaptıklarını söylüyorlar.
Bu konuda açıklama yapanlar arasında eski Cumhurbaşkanı ve Başbakan Aníbal Cavaco Silva, eski Başbakan Yardımcısı Paulo Portas ile eski Avrupa Araştırma Komiseri ve şu anki Lizbon Belediye Başkanı Carlos Moedas yer alıyor. Binlerce seçmen de kendilerini “sosyalist olmayan” kamu figürleri olarak tanımlayan bir grup tarafından yayınlanan ve Seguro’yu destekleyen açık bir mektubu imzaladı.
Ventura, ilk tur oylamada oyların neredeyse dörtte birini aldı ve performansı, Chega’nın dikkat çekici yükselişini vurguluyor. Roman topluluğu gibi azınlık gruplarına, artan göçmenliğe karşı kampanya yürüterek ve hükümet yolsuzluğunu kınayarak, aşırı milliyetçi grup, altı yıl içinde parlamentoda sadece bir milletvekili varken ülkenin önde gelen muhalefet partisi haline geldi.
Seguro’yu destekleyen açık mektubu imzalayan siyasi danışman Henrique Burnay, “Liberal ve liberal olmayan güçler arasında kırmızı bir çizgi çekmeliyiz” dedi. “Ve benim merkez sağ demokratik ve liberal değerlerim, radikal sağın savunduğu pozisyonlarla hiçbir bağlantı kurmuyor.”
“Bu, benim için heyecan duymadığım bir aday ile kamuoyunu kutuplaştırmaya, kimin iyi kimin kötü vatandaş olduğuna tek taraflı karar vermeye ve beni ciddi anlamda endişelendirmeye çalışan bir aday arasında net bir seçimdir,” dedi.
İktidardaki merkez sağ Sosyal Demokrat Parti adına başarısız bir başkanlık kampanyası yürüten Luís Marques Mendes, oyunu Seguro’ya vereceğini çünkü “her zaman savunduğum değerlere en yakın aday o: demokrasinin savunulması, ılımlılık için alan sağlanması, tüm Portekiz halkını temsil etme amacına saygı” dedi.
Başbakan baskı altında
Seguro’ya yönelik muhafazakâr desteğin artması, cumhurbaşkanlığı ikinci turunda hiçbir adayı desteklemeyi reddeden Başbakan Luís Montenegro için rahatsızlık kaynağı oldu.
Portekiz parlamentosunun bir oturumunda, milletvekilleri merkez sağ lideri “demokrat” ile “demokratik rejimi sona erdirmek isteyen” biri arasında seçim yapamadığı için eleştirdi. Ülkenin siyasi analistleri, başbakanın Seguro’yu desteklemeyi reddetmesini, partisinin en muhafazakâr kanadını yabancılaştırmamak için alınmış taktiksel bir karar olarak yorumluyor; zira bu kanat, eski bir sosyalist lidere verilecek herhangi bir desteği kabul edilemez bulacaktır.
Ekonomik olarak liberal Liberal Girişim partisinin en önde gelen isimlerinden João Cotrim de Figueiredo da, merkez sol adayı açıkça desteklemediği için benzer şekilde eleştirilmişti. Ancak geçen hafta, Ventura’ya oy vermeyeceğini veya oy kullanmaktan kaçınmayacağını açıklayarak Seguro’ya oy vereceğini zımnen kabul etti; bu pragmatik bir yaklaşımdı çünkü partisinin seçmen tabanı, Chega’ya geçebilecek sağ eğilimli genç erkeklerden oluşuyordu.
Lizbon Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde siyaset bilimci olan António Costa Pinto’ya göre, merkez sağın Ventura’ya karşı harekete geçme kararı, cumhurbaşkanına verilen yetkiler nedeniyle mantıklı geliyor; cumhurbaşkanı yasaları veto edebilir, önemli devlet ve yargı organlarının üyelerini atayabilir ve parlamentoyu feshedebilir.
“Ventura’nın cumhurbaşkanlığını kazanması gibi düşük olasılıklı bir senaryoda bile, partisinin hükümeti kontrol altına alması için her şeyi yapacağından ve Portekiz demokrasisinin kurumsal işleyişine ciddi bir tehdit oluşturacağından şüphe yok,” dedi.
Ancak Costa Pinto, muhafazakârların Seguro’yu kamuoyu önünde destekleme kararının paradoksal olarak Ventura’ya fayda sağlayabileceğini açıkladı; çünkü Ventura muhtemelen bu destekleri, ülkenin merkez sağ ve merkez sol partilerinin neredeyse özdeş ana akım oluşumlar olduğu iddiasını yeniden teyit etmek için kullanacaktır.
“Bu, Ventura’nın halkı temsil eden ve elitlerle savaşan bir anti-kuruluş lideri imajını güçlendirmesine olanak tanıyor,” dedi.
“Eğer ikinci tur seçimlerinde oyların %35 ile 40’ını alırsa – yani Başbakan Luís Montenegro’nun geçen yılki parlamento seçimlerinde aldığı %32’den daha fazla oy alırsa – o da Portekiz sağının gerçek lideri olduğunu iddia edebilecektir.”
Orjinal Makale: Portugal’s conservatives back left-wing candidate to avoid a far-right president
Photo: Binlerce seçmen de kendilerini “sosyalist olmayan” kamu figürleri olarak tanımlayan bir grup tarafından yayınlanan ve Seguro’ya destek veren açık mektubu imzaladı. | Patricia De Melo/ AFP, Getty Images aracılığyla
